Na het maken van een toets willen veel kandidaten weten hoe ze de toets hebben gemaakt; welke vragen hadden ze goed en welke fout. Daarvoor zijn inzagemomenten heel geschikt, maar lang niet elke (onderwijs)instelling organiseert zo’n inzagemoment.Soms vanwege de organisatorische belasting, soms uit angst dat toetsvragen op straat komen te liggen.
Die zorg is begrijpelijk. Tegelijkertijd kunnen inzages van groot belang zijn voor de kandidaat. Inzicht in een gemaakte toets kan namelijk een belangrijke bijdrage leveren aan het leerproces én aan de acceptatie van de toetsresultaat.
In deze blog lees je waarom digitale toetsinzage waardevol kan zijn voor kandidaten, welke afwegingen daarbij een rol spelen en hoe inzages veilig georganiseerd kunnen worden zonder de toetsvragen in gevaar te brengen.
Digitale inzage
Er wordt heel verschillend omgegaan met inzagen van toetsen. Met inzages heb ik het over het digitaal mogen inzien van de toets door de kandidaat nadat het resultaat bekend is. Bij de ene instelling mogen er absoluut geen inzages plaatsvinden vanwege de mogelijkheid van het lekken van vragen, bij andere organisaties wordt de inzage in het toetsresultaat direct na de toetsafname vrijgegeven.
Los van het feit dat je je vragen (en juiste antwoorden) niet op straat wilt hebben liggen (waar allerlei maatregelen voor zijn bedacht) en er wellicht op instellingsniveau afspraken zijn gemaakt over of en hoe inzages uitgevoerd worden, denk ik dat het altijd goed is om na te denken over het belang van de kandidaat om zijn toets te mogen inzien. Hoe belangrijk dat is zal onder meer afhangen van:
- het soort toets (summatief of formatief),
- hoe groot de impact is van de toets (low, medium of high stake)
- en mogelijk ook of er nog een herkansing is en of deze wel of geen andere vragen bevat dan de eerste toets
Mag de kandidaat leren van zijn fouten en zien wat hij fout heeft gedaan? Bij formatieve toetsen is dat het doel van de toets en zal een inzage sneller plaatsvinden dan bij een summatieve toets. Maar ook bij (high stake) summatieve toetsen kan het voor kandidaten van groot belang zijn; als er een herkansing komt, is het belangrijk dat een kandidaat kan leren van eerder gemaakte fouten. Wanneer er voldoende variatie in vragen is en er in de herkansing andere vragen gesteld kunnen worden, wordt bovendien voorkomen dat kandidaten tijdens de inzage zich enkel richten op het onthouden van het juiste antwoord zonder het daadwerkelijk te leren/begrijpen.
In een inzage kun je bovendien op verschillende manieren feedback teruggeven aan kandidaten. Je kunt op vraagniveau feedback geven door enkel te tonen of een antwoord goed of fout is. Als je meer toelichting wilt geven is het mogelijk om daarnaast ook de uitleg te tonen waarom een antwoord goed of fout is. Wil je geen inzage geven in de vragen, dan is het ook mogelijk om enkel op een hoger niveau feedback te geven. Bijvoorbeeld wanneer meerdere kennisniveaus zijn bevraagd binnen één toets is het mogelijk om een terugkoppeling te geven op elk niveau. Of bijvoorbeeld op subonderwerpen van een toets. Zo krijgt een kandidaat niet enkel het eindresultaat in de vorm van een percentage of cijfer, maar krijgt hij ook inzicht in de resultaten op de verschillende niveaus of subonderwerpen van een toets.
En om nog even terug te komen op het beschermen van je vragen: Een inzage kan net zo beveiligd worden als een toetsafname! Hierdoor is het niet mogelijk dat kandidaten vragen en antwoorden kopiëren en/of verspreiden. Ook is het mogelijk om (net als bij een toetsmoment) kandidaten op een heel specifieke tijd, tijdelijk toegang te geven tot hun resultaat. Dus mochten er in dit kader nog redenen zijn (geweest) dat je geen inzages organiseert, weet dan dat er mogelijkheden zijn om kandidaten veilig hun resultaten te laten inzien!
Transparantie en leren
Toetsen zijn niet alleen een meetmoment, maar ook een onderdeel van het leerproces. Door kandidaten inzicht te geven in hun resultaten, ontstaat meer begrip voor de beoordeling en meer mogelijkheden om te leren van gemaakte fouten.
Daarom loont het om bewust na te denken over hoe inzages binnen de organisatie worden ingericht. Met de juiste balans tussen transparantie en beveiliging kunnen kandidaten waardevolle feedback ontvangen, zonder dat dit ten koste gaat van de veiligheid van de toetsvragen.
.webp)